Logo
image

সাংবাদিকতা– প্ৰত্যাহ্বান আৰু ভৱিষ্যৎ

১৬ নৱেম্বৰ দিনটো ভাৰতত ‘ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰেছ দিৱস’ হিচাপে উদ্‌যাপন কৰা হয়৷ সত্যনিষ্ঠ, নিৰ্ভীক আৰু নিৰপেক্ষ বাতৰি পৰিৱেশনক জীৱিকাৰ মূল ব্ৰত হিচাপে গ্ৰহণ কৰা দেশৰ সংবাদকৰ্মীসকলৰ অৰ্থে উৎসৰ্গিত এই দিনটোৱে ভাৰতীয় সমাজ ব্যৱস্থাত বিশেষ তাৎপৰ্য বহন কৰে৷ কিন্তু লক্ষণীয়ভাৱে আজি কিছুদিন ধৰি দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত হৈ থকা সাংবাদিক নিগ্ৰহ আৰু হত্যাৰ ঘটনাৰ লগতে সংবাদ মাধ্যমৰ কিছু কৰ্মকাণ্ডই সংবাদ ব্যৱস্থাটোৰ প্ৰতি বহু প্ৰশ্নৰ অৱতাৰণা কৰিছে৷ পৰাগ দাসৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শেহতীয়াকৈ নিহত হোৱা ত্ৰিপুৰাৰ সাংবাদিক শান্তনু ভৌমিক, কৰ্ণাটকৰ বেংগালুৰুত আততায়ীৰ গুলীত নিহত হোৱা সাংবাদিক গৌৰী লংকেশৰ হত্যাকাণ্ডই সমগ্ৰ দেশতে খলকনিৰ সৃষ্টি কৰিছিল৷ কথা হ’ল, যদি এনেদৰেই সত্যনিষ্ঠ আৰু সাহসিকতাৰে সংবাদ পৰিৱেশন কৰি থকা সাংবাদিকসকল নিষ্পেষিত হৈ থাকে বা তেওঁলোকক সুৰক্ষাৰ ব্যৱস্থা কৰা নহয়, তেনেহ’লে দেশত ইত্যিমধ্যেই বিৰাজমান হালধীয়া সাংবাদিকতাৰ ধাৰাটো অধিক সক্ৰিয় হৈ পৰিব৷ নিজৰ জীৱন বিপদাপন্ন কৰি কেইজন সংবাদকৰ্মীয়ে সাহসিকতাৰ পৰিচয় দি ফুৰিব? ১৮৮৭ চনতেই ‘নিউয়ৰ্ক ৱ’ল্ডৰ্’ নামৰ বাতৰিকাকতখনৰ প্ৰকাশক যোছেফ পুলিৎজাৰ আৰু ‘ছান ফ্ৰান্সিস্কো এগ্‌জামিনাৰ’ নামৰ কাকতখনৰ সম্পাদক ৰণ্ডলফ্‌ হাৰ্ছট-এ প্ৰথমবাৰৰ বাবে নৈতিকতাক বিসৰ্জন দি সংবাদ মাধ্যমৰ দৰে দেশ বা বিশ্বৰ অতিকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ স্তম্ভ এটাত যি ‘হালধীয়া ৰং’ সানিছিল, সমাজখনত সেই ৰঙৰ প্ৰকোপ দিনক দিনে কমাতকৈ বাঢ়িবহে ধৰিলে৷ ভাৰতীয় গণতান্ত্ৰিক শাসন ব্যৱস্থাত সংবিধানৰ চতুৰ্থ স্তম্ভ হিচাপে খ্যাত সংবাদ ব্যৱস্থাটোক একপ্ৰকাৰ কলুষিত কৰি পেলাইছে এই ধাৰাটোৱে৷ বৰ্তমান সময়ত জে্যষ্ঠ সাংবাদিকক দূৰতে ৰাখি বিভিন্নজন ব্যৱসায়ী তথা ৰাজনীতিবিদে সংবাদ ব্যৱস্থাটোক ক্ৰয় কৰি নিজৰ নিজৰ স্বাৰ্থ পূৰণত লাগি গ’ল৷ ধনৰ লোভত বহুসংখ্যক সাংবাদিকে নৈতিকতাকো বিসৰ্জন দিবলৈও কুণ্ঠাবোধ নকৰা হ’ল৷ বহু বাতৰিকাকত বা টিভি চেনেলৰ মালিকৰ কথাত সংবাদদাতাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি সম্পাদকলৈকে সকলোৱে উঠা-বহা কৰে৷ মুঠতে বৰ্তমান সময়ত ভাৰতীয় সংবাদ মাধ্যম ব্যৱসায়সৰ্বস্ব ব্যৱস্থা এটালৈ ৰূপান্তৰিত হ’ল৷ এনে বহু কমসংখ্যক বাতৰিকাকত আৰু নিউজ চেনেল আছে যি নিজৰ স্বাভিমান আৰু দেশৰ স্বাৰ্থক জলাঞ্জলি দিবলৈ আজিও প্ৰস্তুত নহয়৷ অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে মূৰ তুলি কথা কোৱা সাংবাদিকক হয় জে’ললৈ পঠিওৱা হয়, নতুবা চাকৰিৰ পৰা অব্যাহতি দিয়া হয়৷ এনে চৰম অৰাজকতাত দিকভ্ৰান্ত হয় সাধাৰণ জনতা৷ তাৰ পাছতো যদি সাংবাদিক হত্যাৰ নতুন ধাৰাটো দেশত বিৰাজমান হৈ পৰে, তেনেহ’লে সৎ আৰু সাহসী সাংবাদিকতাৰ ধাৰাটো দেশত প্ৰায় নিঃশেষ হৈ পৰিব আৰু দেশ অৰাজকতাৰ দিশে অগ্ৰসৰ হ’ব৷ এনে এক ক্ষণত চৰকাৰে তাৎক্ষণিক ব্যৱস্থা লোৱাটো দেশ আৰু জাতিৰ বাবে অতিকৈ জৰুৰী হৈ পৰিছে৷ দুৰ্গম পৰিৱেশতো যাতে সকলো সংবাদকৰ্মী নিৰাপদে থাকে, যিকোনো বাতৰিৰ বিনিময়ত সংবাদকৰ্মীয়ে ভাবুকিৰ সন্মুখীন হ’লে বা তেওঁলোকৰ জীৱন বিপদাপন্ন হৈ পৰিলে তাক সুৰক্ষা বা নিৰাপত্তা দিয়াটো চৰকাৰে মৌলিক কৰ্তব্য হিচাপে বিবেচিত কৰি সাংবাদিক সুৰক্ষা আইনখন প্ৰণয়ন কৰাটো নিতান্তই জৰুৰী হৈ পৰিছে; অন্যথা অনাগত সময়ত নিৰাপত্তাৰ অভাৱত সত্যনিষ্ঠ সাংবাদিকতাৰ প্ৰতি খুবেই কম যুৱ সাংবাদিকহে আগ্ৰহী হ’ব৷