ভাৰসাম্য পৰিৱেশ আৰু বনাঞ্চল
বিশ্ব পৰিৱেশ দিৱসৰ দিনাই অসমবাসীয়ে পালে এটা সুখবৰ৷ ৰাজ্যখনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ তালিকাত সংযোজিত এটা হ’ল আৰু এটা নাম৷ বিটিআৰৰ অন্তৰ্গত ৰাইমোছা সংৰক্ষিত উদ্যানক ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ স্বীকৃতি দিয়া হয়৷ ফলত অসমৰ মুঠ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান ছখনলৈ বৃদ্ধি পালে৷ ৰাজ্যখনৰ প্ৰকৃতিপ্ৰেমীলৈ আহিছে আৰু এটা সুখবৰ৷ ‘পদ্মশ্ৰী’ সন্মানেৰে সন্মানিত ‘অৰণ্য মানৱ’খ্যাত যাদৱ পায়েঙৰ সৈতে দহ বছৰীয়া এক বনানিকৰণৰ চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰিছে মেক্সিকো চৰকাৰে৷ এই চুক্তি অনুসৰি প্ৰতিবছৰে তিনিমাহ পায়েং থাকিব মেক্সিকোত৷ এই সময়ছোৱাত তেওঁ দেশখনত গছপুলি ৰোপণ কৰাৰ লগতে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক গছপুলি ৰোপণৰ প্ৰশিক্ষণো দিব৷ তাৎপৰ্যপূৰ্ণ যে পায়েঙে অসমৰ পৰা তামোল আৰু নাৰিকলৰ পুলি মেক্সিকোলৈ নি তাত ৰোপণৰো পৰিকল্পনা কৰিছে৷ জীৱনটো প্ৰকৃতি সংৰক্ষণৰ নামত উৎসৰ্গা কৰা পায়েঙৰ বাবে নিঃসন্দেহে এয়া এক ডাঙৰ সন্মান৷ যি সময়ত দ্ৰুত নগৰীকৰণ আৰু উদ্যোগীকৰণৰ বাবে সমগ্ৰ বিশ্বতে বনাঞ্চল ক্ৰমে সংকুচিত হ’ব ধৰিছে, তেনে সময়ত মেক্সিকো চৰকাৰৰ এই পদক্ষেপ নিশ্চয় প্ৰশংসনীয়৷ প্ৰতিবছৰে ৫ জুনৰ দিনটো ‘বিশ্ব পৰিৱেশ দিৱস’ হিচাপে পালন কৰি অহাৰ উদ্দেশ্য হৈছে– পৰিৱেশৰ ভাৰসাম্য বজাই ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত জনসজাগতা বৃদ্ধি কৰা৷ ১৯৭২ চনৰ পৰা প্ৰতিবছৰে এইদৰে বিশ্ব পৰিৱেশ দিৱস পালন কৰি অহা হৈছে৷ সেউজগৃহ গেছ অধিক নিৰ্গমনেই যে গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধিৰ প্ৰধান কাৰণ, সেই বিষয়ে কম-বেছি পৰিমাণে সকলোৱেই জ্ঞাত৷ তথাপি প্ৰকৃতিৰ ভাৰসাম্য বজাই ৰখাত আমি গুৰুত্ব নিদিওঁ৷ গোলকীয় উত্তাপ বৃদ্ধিয়ে সৃষ্টি কৰা জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ ফলত বেছিকৈ ক্ষতিগ্ৰস্ত হৈছে এছিয়া মহাদেশ৷ ইয়াৰ অন্যতম কাৰণ হৈছে বনাঞ্চলৰ সংকোচন আৰু গছ-গছনিৰ লগতে জলাশয় হ্ৰাস পোৱাটো৷
বিগত দহটা বছৰত বিশ্বত ১.৯ মিলিয়ন বৰ্গ কিলোমিটাৰ বনাঞ্চলৰ সংকোচন হৈছে৷ পৃথিৱীৰ জৈৱ ক্ষমতাৰ ৫৬ শতাংশই অপব্যৱহাৰ কৰিছে মানৱজাতিয়ে৷ প্ৰাণীজগতৰ লগতে উদ্ভিদ জগতৰো ব্যাপক ক্ষতি হৈছে৷ পৰিৱেশ বিজ্ঞানীৰ মতে পৃথিৱীৰ মুঠ এক লাখ প্ৰাণী আৰু উদ্ভিদ প্ৰজাতিৰ ত্ৰিছ হাজাৰতকৈও অধিক প্ৰজাতি বৰ্তমান বিলুপ্তিৰ পথত৷ প্ৰাকৃতিক সম্পদেৰে ভৰপূৰ অসমতো দেখা গৈছে একেই অৱস্থা৷ উদ্যোগীকৰণ আৰু বনাঞ্চলত চলিছে অবাধ বেদখল, যাৰ ফলত ভাবুকিৰ সন্মুখীন হৈছে জীৱ-বৈচিত্ৰ্য৷ প্ৰতি বছৰে বিশ্ব পৰিৱেশ দিৱসৰ দিনটোত বিভিন্ন চৰকাৰী, বেচৰকাৰী সংগঠনে গছপুলি ৰোপণৰ কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে৷ কিন্তু দুৰ্ভাগ্যৰ কথাটো হৈছে যে বহু সময়ত কেৱল প্ৰচাৰৰ বাবে এনে কাৰ্যসূচী ৰূপায়ণ কৰা দেখা যায়৷ গছপুলিবোৰ ৰোপণ কৰাৰ পাছত সেইবোৰৰ প্ৰতিপালনৰ ব্যৱস্থা কৰা নহয়৷ ফলত কেইদিনমান যোৱাৰ পাছত এই গছপুলিবোৰ মৰহি যায়, অথবা গৰু-ছাগলীয়ে সেইবোৰ খাই নষ্ট কৰে৷ অসমত ফ’ৰ লেন ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ নিৰ্মাণৰ নামত বহু গছ-গছনি কটা হ’ল৷ কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত সেই স্থানবোৰত নতুনকৈ গছপুলি ৰোপণ কৰা নহ’ল কিয়? এইবাৰৰ বিশ্ব পৰিৱেশ দিৱসত সেউজকৰণৰ লগতে জীৱ-বৈচিত্ৰ্যক সুৰক্ষা দিয়াত বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া হৈছে৷ মেক্সিকো চৰকাৰে আঠ লাখ হেক্টৰ ভূমিত বৃক্ষৰোপণৰ আঁচনি লৈছে৷ জলবায়ুৰ পৰিৱৰ্তন, বায়ুমণ্ডলৰ উষ্ণতা বৃদ্ধিৰ অন্যতম কাৰণ হৈছে বনাঞ্চল ধবংস৷ সেইবাবেই পৰৱৰ্তী চাৰিটা বছৰত ৭.৮ বিলিয়ন গছ ৰোপণ কৰাৰ লক্ষ্য আগত ৰাখি ইতিমধ্যে প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰা হৈছে৷ দুৰ্ভাগ্যৰ কথাটো হৈছে যে পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ দিশটোত বিশ্বৰ আন বহু দেশৰ তুলনাত ভাৰত বহু পিছ পৰি আছে৷ বিশ্বৰ সৰ্বাধিক জনসংখ্যাৰ দেশ চীনত প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বিপৰীতে গছৰ সংখ্যা ভাৰততকৈ অধিক৷ ভাৰতৰ তথ্য প্ৰযুক্তিৰ ৰাজধানী আখ্যা পোৱা বেংগালুৰু চহৰত বিগত চাৰিটা দশকত ব্যাপক হাৰত হ্ৰাস পাইছে বনাঞ্চলৰ লগতে জলাশয়৷ ফলস্বৰূপে চহৰখনৰ উষ্ণতা শেহতীয়াভাৱে বহুখিনি বৃদ্ধি পাইছে৷ অপৰিকল্পিত উদ্যোগীকৰণ আৰু নগৰীকৰণৰ ফলত লাহে লাহে হেৰুৱাবলগীয়া হৈছে সেউজ বনাঞ্চলৰ লগতে জলভূমি, যিটোৱে পাৰিপাশ্বিৰ্কতাৰ বাবে সংকট নমাই আনিছে৷ এটা কথা সকলোৱে উপলব্ধি কৰিব লাগিব যে পৰিৱেশৰ ভাৰসাম্য বজাই ৰাখিব পাৰিলেহে মানুহৰ লগতে আন জীৱকুল বৰ্তি থকাটো সম্ভৱ হ’ব৷ পৰিৱেশৰ ভাৰসাম্য তেতিয়াহে বজাই ৰাখিব পৰা যাব, যেতিয়া সকলোৱে অন্তৰেৰে প্ৰকৃতিক ভাল পাব৷ এই কথাটো উপলব্ধি কৰিব পাৰিলেহে পৰিৱেশ দিৱস উদ্যাপনৰ উদ্দেশ্য সফল হোৱা বুলি ক’ব পৰা যাব৷






