জাতিটো

কলা-কৃষ্টি-সংস্কৃতিৰ উদাৰতা আৰু জাতিগত সংকীৰ্ণতাক একাকাৰ কৰাৰ বিভ্ৰান্তি আৰু অজ্ঞতা প্ৰায়েই পৰিলক্ষিত হয়৷ ড॰ ভূপেন হাজৰিকাৰ উদ্যোগত ষাঠিৰ দশকতেই ভাৰতৰ জনপ্ৰিয় কণ্ঠশিল্পীসকলে অসমীয়া গীতত কণ্ঠদান কৰিছিল৷ লতা মংগেশকাৰৰ কণ্ঠত ‘জোনাকৰে ৰাতি অসমীৰে মাটি’– জিলিকি উঠিছিল৷ অসমীয়া-বাঙালীৰ পাৰস্পৰিক বিদ্বেষ-সংঘাতৰ দিনবোৰতো কলিকতাত ভূপেন হাজৰিকা জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছিল৷ কৃষ্টি-সংস্কৃতিত ভাবনা আৰু ভালপোৱাৰ বিনিময় ঘটে৷ ইয়াকেই কোৱা হয় সাংস্কৃতিক বিনিময়৷ দেশী-বিদেশী বহুতো অনা-অসমীয়াই বিহুগীতৰ তালে তালে নাচি উঠে৷ পাঞ্জাবী লোকৰ ভাংৰা নৃত্যত আমাৰো দেহ-মন শিহৰিত হয়৷ আনহাতে, অনুবাদ সাহিত্যৰ দ্বাৰা বিভিন্ন ভাষাৰ লোকৰ মাজৰ মনৰ খিৰিকী-দুৱাৰ খোল খাই যায়৷ ভাষা-সাহিত্য-সংস্কৃতিয়ে উদাৰতাৰে সকলোকে সমৃদ্ধ কৰে৷ ইয়াত শ্ৰেষ্ঠত্ব অৰ্জনৰ প্ৰতিযোগিতা বা ঈৰ্ষাৰ স্থান নাথাকে৷ থাকে নিজৰ খোজ শক্তিশালী কৰি আনৰ সৈতে হাতত ধৰা-ধৰিকৈ আগবাঢ়ি যোৱাৰ মানসিকতা৷

ভাষা-কলা-কৃষ্টিৰ মহত্ত্ব বুজি নোপোৱা এচাম বিভ্ৰান্ত লোকে অহৰহ ‘জাতিটো’ ‘জাতিটো’ বুলি চিঞৰি তথাকথিত খিলঞ্জীয়াৰ প্ৰভুত্ব বিচাৰে৷ অনা-অসমীয়া ব্যৱসায়ীৰ সমুখত ‘অসমীয়াত্ব’ৰ বীৰত্ব প্ৰকাশ কৰি গৌৰৱবোধ কৰে৷ কোনোবা প্ৰতিভাশালী ব্যক্তিয়ে নিজৰ পাৰদৰ্শিতাৰে কৃতিত্ব অৰ্জনৰ পাছত ‘অসমীয়া-অসমীয়া’ বুলি মাত্ৰাধিক হুলস্থূল কৰে৷ দেৱাল লিখন আৰু বিবৃতিত বা ফেচবুকৰ পোষ্টতো ভুল বানানেৰে জাতিৰ হকে শ্লোগান লিখে৷ বহুতেই নিজে কিতাপ-পত্ৰ নপঢ়াকৈ ‘জাতিটো গ’ল’ বুলি বিলাপ-বিননি কৰে৷ সাহিত্য-সংস্কৃতিৰ চৰ্চাৰ পৰা আঁতৰত থাকি উদাৰনৈতিক বিশ্বভাবনাৰ পৰা নিজকে আঁতৰাই ৰাখি কেৱল নিজৰ মাটিত ‘অসমীয়াত্ব’ৰ আস্ফালন কৰি থকাটো সংকীৰ্ণ জাত্যভিমানৰ বাহিৰে একো নহয়৷ এই জাত্যভিমানৰ যি জাতিৰ ধাৰণা, সেয়া আন জাত-পাত তথা বৰ্ণ-বিদ্বেষৰ সৈতে একেই৷ ইয়াত সাংস্কৃতিক উপাদান নাথাকে৷ অসমৰ মাটিত জাতীয়তাবাদৰ হুংকাৰ দি থকাসকলে পাহৰি যায় যে ভাৰত আৰু পৃথিৱীৰ বিভিন্ন প্ৰান্তলৈ এতিয়া হাজাৰ হাজাৰ অসমীয়াৰো প্ৰব্ৰজন ঘটি আছে৷

জাত-পাত আৰু জাতিৰ সংকীৰ্ণ ধাৰণাৰ পৰা ওলাই আহি সংস্কৃতিৰ উদাৰ ভাবনা অৰ্জন কৰিব নোৱাৰিলে সামূহিক বিকাশৰ প্ৰেৰণা ধবংস হৈ যাব৷ কেৱল ‘বিশ্বৰ দৰবাৰ, বিশ্বৰ দৰবাৰ’ বুলি শ্ৰেষ্ঠত্ব প্ৰদৰ্শনৰ আকাংক্ষা আচলতে একধৰণৰ হীনমন্যতাহে৷ বিশ্বৰ প্ৰতিটো অংশই বিশ্ব৷ পৃথিৱীৰ মাত্ৰ ঊনৈছখন দেশত চলা কেৱল ইংৰাজী ভাষাৰ মাজত ‘বিশ্বৰ দৰবাৰ’ নাই৷ নিজৰ মাটিত আনৰ ওপৰত ‘প্ৰভুত্ব’ প্ৰতিষ্ঠাৰ তৰ্জন-গৰ্জন, আকৌ বাহিৰলৈ গৈ আনৰ ঠাইত শ্ৰেষ্ঠত্বৰ আকাংক্ষা– এইবোৰ মূৰ্খামিৰ বাহিৰে আন একো নহয়৷