খেতিয়কক মজদুৰ কৰা উন্নতি লাগেনে
অসমৰ সৰহভাগ খেতিয়কেই ধান বেছি টকা ঘটিবলৈ খেতি নকৰে৷ অসমৰ খেতিয়কৰ মাটিৰ পৰিমাণ তাকৰ৷ নিজৰ বাবে বছৰটো জোৰাকৈ ধানকেইটা উৎপাদন কৰিব পৰা মাটিহে আছে বেছিভাগৰ৷ বহুতৰে সেইখিনিও নাই, নিজৰ মাটিডৰাৰ ধানেৰে বছৰটো নোজোৰাৰ বাবে বা নিজৰ খেতিৰ মাটি নথকাৰ বাবে আনৰ মাটি আধিলৈ লৈ খেতি কৰে৷ যিসকলৰ নিজৰ বাবে দৰকাৰী ধানখিনিতকৈও অধিক ধান উৎপাদন কৰিব পৰাকৈ মাটি আছে, তেওঁলোকৰো বহুতেই বছৰটো জোৰাকৈ ধানখিনি উৎপাদন কৰিবলৈ যিমানখিনি মাটিত খেতি কৰিব লাগে সিমানখিনিত কৰি বাকী মাটি ছন পেলাই থয়৷ অসমৰ খেতিয়ক প্ৰয়োজনতকৈ অধিক ধান উৎপাদন কৰিবলৈ আগ্ৰহী নহয়, কাৰণ অতিৰিক্ত ধানখিনিৰ বাবে খেতিয়কে উপযুক্ত মূল্য নাপায়৷
আগতে খেতিয়কে পথাৰত নিজৰ গৰুৰে হাল বাইছিল, নিজৰ বীজ নিজে সিঁচিছিল, নিজে কঠীয়া তুলিছিল, পৰিয়াল আৰু গাঁৱৰ মানুহে মিলি ভূঁই ৰুইছিল, ধান চপাইছিল৷ খেতিৰ সমগ্ৰ প্ৰক্ৰিয়াটোত হাল বোৱাৰ পৰা খেতি চপোৱালৈ ক’তো নগদ ধন খৰচ কৰাৰ প্ৰয়োজন নহৈছিল৷ সাৰ আৰু কীটনাশকৰ প্ৰয়োগো নহৈছিল৷ এমোন ধান উৎপাদন কৰাৰ বাবে খেতিয়কৰ কিমান খৰচ হ’ল তাক নিৰ্ণয় কৰা একপ্ৰকাৰ অসম্ভৱ আছিল, গতিকে কিমান দামত ধান বেচিলে কিমান লাভ হ’ব তাক নিৰ্ণয় কৰাও অসম্ভৱ আছিল৷ ধান বেছি লাভ হ’লনে লোকচান হ’ল খেতিয়কজনে নাজানিছিল৷ এতিয়া সময় সলনি হ’ল৷ খেতি কৰিবৰ বাবে প্ৰথম দিনৰ পৰাই নগদ ধনৰ প্ৰয়োজন৷ বেছিভাগ কৃষকৰ হাল বাবলৈ গৰু নাই৷ হয় পাৱাৰ টিলাৰেৰে হাল বাব লাগে নহ’লে আনৰ গৰুৰ হাল ভাৰাত আনিব লাগে৷ তাৰ পাছত বীজ কিনা, ডিজেল পাম্পেৰে পানী দিয়, ভূঁই ৰোৱা, সাৰ আৰু কীটনাশক কিনা, ধান চপোৱা আদিৰ বাবে বনুৱা নিয়োগ কৰাৰ বাবে নগদ টকা খটুৱাব লাগে৷ খেতি কৰোঁতে যিমান টকা খৰচ হয়, ধান বেচি যদি সিমানখিনি টকাও নাপায়, তেতিয়া খেতিয়কজনৰ অধিক ধান উৎপাদন কৰাৰ কোনো আগ্ৰহ নাথাকে৷
থাইলেণ্ডে বছৰত তিনিটা আৰু ভিয়েটনামে বছৰত চাৰিটা ধান খেতি কৰে৷ অসমৰ সৰহভাগ খেতিয়কে বছৰটোত মাত্ৰ এটাহে খেতি কৰে৷ এতিয়া অসমৰ হাজাৰ হাজাৰ ল’ৰা উত্তৰ আৰু দক্ষিণ ভাৰতলৈ গৈ ছিকিউৰিটী গাৰ্ড, ছেলছমেন, হোটেলৰ ৱেইটাৰৰ কাম কৰি আছে৷ এওঁলোকৰ বেছিভাগৰে বছৰেকীয়া আয় ৮০ হাজাৰৰ পাৰ ৰ লাখ ২০ হাজাৰ টকা৷ এই ল’ৰা-ছোৱালীখিনিৰ সৰহভাগৰেই অসমত মাহে ১০ হাজাৰ টকা ঘটিব পৰাকৈ মাটি-বাৰী নাই৷ যিসকলৰ তাকৰীয়াকৈ হ’লেও মাটি-বাৰী আছে, সেই মাটিয়ে মাহে ১০ হাজাৰ টকাৰ আয়ৰ গেৰাণ্টী দিব নোৱাৰে৷ বান আৰু খৰাঙৰ তাণ্ডৱতো আছেই৷ খেতি কৰাতকৈ বহু ল’ৰাৰ বাবে বেংগালুৰুৰ ছিকিউৰিটী গাৰ্ডৰ চাকৰি অধিক আকৰ্ষণীয়৷ ইয়াৰ অৰ্থনৈতিক কাৰণটো নুবুজাকৈ অসমৰ ল’ৰাক খেতি কৰিবলৈ উপদেশ দি একো লাভ নাই৷
অসমৰ ৭০ শতাংশ মানুহৰ জীৱিকা খেতি৷ গতিকে অসমৰ মাত্ৰ ৩০ শতাংশ মানুহেহে খেতিত বাদে আন কাম কৰে৷ উন্নত দেশবোৰৰ ৫ শতাংশতকৈও কম লোকৰহে জীৱিকা খেতি৷ এই দেশবোৰত একোজন মানুহে বৃহৎ যন্ত্ৰৰ সহায়ত হাজাৰ হাজাৰ বিঘা মাটিত খেতি কৰে৷ আমিও অনবৰতে ‘উন্নত’ দেশৰ দৰে হ’বলৈ ঢপলিয়াই থাকোঁ৷ ‘উন্নত’ হ’বলৈ হ’লে অসমৰ ৯৫ শতাংশৰো অধিক মানুহে খেতি-বাতি বাদ দি উদ্যোগ বা সেৱা খণ্ডত নিযুক্ত হ’ব লাগিব৷ ‘উন্নত’ হ’বলৈ খেতিয়কে মাটি হেৰুৱাই চহৰলৈ গৈ মজদুৰ হ’ব লাগিব৷ [চৰকাৰী চাকৰিয়ে মাত্ৰ ৰ শতাংশ মানুহকহে জীৱিকা দিব পাৰে৷] অসম সুদূৰ ভৱিষ্যতেও তেনে হোৱাৰ সম্ভাৱনা নাই৷ ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল অসম আৰু ভাৰত কেতিয়াও পশ্চিমীয়া আৰ্হিৰ উন্নত দেশ হ’ব নোৱাৰে, অথবাপশ্চিমীয়া উন্নত দেশৰ উন্নয়নৰ আৰ্হিটো অসম বা ভাৰতৰ বাবে প্ৰযোজ্য নহয়৷
আমেৰিকাৰ আৰ্হিটোক লৈ এতিয়া পৃথিৱীজুৰি প্ৰশ্ন উত্থাপন হৈছে৷ কিছু মানুহৰ জীৱনলৈ বৈষয়িক সুখ কঢ়িয়াই আনিলেও সৰহসংখ্যক মানুহকে সুখী জীৱন দিয়াত ব্যৰ্থ হৈছে, সেই কথা ক্ৰমান্বয়ে অধিকসংখ্যক মানুহে উপলব্ধি কৰিছে৷ নতুন নতুন চিন্তাৰ উন্মেষ ঘটিছে৷ বামপন্থী চিন্তা বা মাক্সৰ্বাদ বজাৰ অৰ্থনীতিৰ একমাত্ৰ বিকল্প চিন্তা হৈ থকা নাই৷ নতুন নতুন বিকল্প চিন্তা আৰু আৰ্হিৰ চানেকী দাঙি ধৰিছে বিভিন্নজনে৷ আমক আমাৰ বায়ু-পানীৰ স’তে খাপ খোৱা, আমাৰ মানসিকতা, আমাৰ পৰম্পৰাৰ স’তে খাপ খোৱা অৰ্থনৈতিক আৰ্হি লাগে৷ উন্নতিৰ নামত হাজাৰে হাজাৰে ল’ৰা বেংগালুৰুত ছিকিউৰিটী গাৰ্ড হ’লে বা অধিক উৎপাদনৰ ফলত খেতিয়কে দাম নাপাই ফচল ৰাস্তাত দলিয়াই দিব লগা হ’লে তাক উন্নতি বুলিব নোৱাৰি৷
অসমৰ মানুহে ব’হাগৰ পৰা মাঘলৈ ১০ মাহ এটা মাত্ৰ খেতিতেই লাগি থাকে৷ খেতিৰ স’তে সংগতি ৰাখি বছৰত তিনিটাকৈ বিহু উদ্যাপন কৰে৷ ইয়াৰ মাজতে ৰাইজ নামঘৰ, গিৰ্জা, মছজিদ, গুৰুদ্বাৰালৈ যায়৷ কীৰ্তন-নামঘোষাৰ আধ্যাত্মিক ধাৰণাৰ চৰ্চা কৰে৷ নাম-বৰগীত, ভাওনাৰ চৰ্চাও কৰে৷ আমেৰিকাৰ কথাই নকওঁ দিল্লী, কলকাতা, বেংগালুৰুৰ নগৰীয়া জীৱনৰ কোবাল গতি অসমৰ জনজীৱনত নাই৷ ইতিমধ্যে উন্নত দেশবোৰতো জীৱনৰ কোবাল গতিয়ে মানুহক ক’লৈ লৈ গৈ আছে তাক লৈ বহুজনে প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে৷ ইমান কোবাল গতিৰ প্ৰয়োজন কি বুলিও মানুহে সুধিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে৷ আমি যদি তেনেকুৱা কোবাল গতিৰে উন্নত জীৱন কটাই অসুখী হোৱা নাই, লেহেম গতিত আকালো নাই ভঁৰালো নাই দৰ্শনেৰে যদি আমি সুকলমে সুখত জীৱন যাপন কৰি আছোঁ, তেনেহ’লে ‘উন্নত’ দেশৰ দৰে উধাতু খাই দৌৰি ফুৰাৰ দৰকাৰ আছেনে? অসমৰ খেতিয়কে যদি অধিক সম্পদ গোটোৱাৰ নিগনি দৌৰত ভাগ নোলোৱাকৈ এটা পৰিপূৰ্ণ জীৱন যাপন কৰি আছে, তেনেহ’লে তেওঁলোকে নিগনি দৌৰত ভাৰাক্ৰান্ত, প্ৰচণ্ড গতিত ৰসাতললৈ গৈ থকা পৃথিৱীখনক এটা সহজ আৰু সুন্দৰ বিকল্প বাটহে দেখুৱাইছে৷
অসমৰ খেতিয়কে বৃহৎ পুঁজিৰ পাল্লাত নপৰাকৈ, কৰ্প’ৰেটৰ বনুৱা নোহোৱাকৈ নিজৰ মাটিডৰাত বছৰত এটা খেতি কৰি আৰু বছৰি¸ তিনিটাকৈ বিহু, ভাওনা-সবাহ পাতি যদি আত্মসন্তুষ্ট জীৱন যাপন কৰি থাকে, তেনেহ’লে এই খেতিয়কসকলক গাঁৱৰ পৰা ‘স্মাৰ্ট চিটী’লৈ নি উদ্যোগৰ বনুৱালৈ পৰিৱৰ্তন কৰা উন্নতি আমাক কিয় লাগে?