Logo
image

যোগ্যতা নে জ্যেষ্ঠত্ব

সমষ্টি পুনৰ্নিৰ্ধাৰণৰ প্ৰসংগত নিজৰ দাবী পূৰণ কৰাৰ আশা নেদেখি বিজেপিৰ জ্যেষ্ঠ নেতা, দুটা দশকৰ সাংসদ, পূৰ্বৰ কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী তথা বৰ্তমানৰ অসমৰ খাদ্য আৰু অসামৰিক যোগান নিগমৰ অধ্যক্ষ ৰাজেন গোহাঁয়ে বৰ্তমানৰ পদৰ পৰা পদত্যাগ কৰি নিজৰ প্ৰতিবাদ সাব্যস্ত কৰিছে৷ সেই প্ৰসংগতে এসময়ৰ যুৱ কংগ্ৰেছী আৰু বৰ্তমানৰ বিজেপি বিধায়ক তথা অসম মন্ত্ৰীসভাৰ মন্ত্ৰী জয়ন্তমল্ল বৰুৱাই হেনো মন্তব্য কৰিছে এইবুলি যে এতিয়া তেওঁৰ [গোহাঁইৰ] ‘নাতিৰ সৈতে খেলাৰ বয়স’৷ নতুন প্ৰজন্মৰ প্ৰতিনিধিৰ মুখত মান্ধাতা যুগৰ চিন্তাৰে  মন্তব্য৷ তাহানি মানুহে ঠিক এইধৰণৰ চিন্তাৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হৈয়েই বয়স অনুপাতে কৰিবলগীয়া কামৰ সংজ্ঞা নিৰূপণ কৰিছিল৷ উদাহৰণ স্বৰূপে, ছোৱালীসকলক ‘কুৰিতেই বুঢ়ী’ হয় বুলি কৈ তেওঁলোকৰ পঢ়া-শুনা, কেৰিয়াৰত গুৰুত্ব নিদি বিয়া-বাৰুৰ লগতহে সামৰি থৈছিল৷ ঘৰলৈ বোৱাৰী আহিলে লাহেকৈ শাহুৱে পাকঘৰ সঁপি দি নিজকে নাতি-নাতিনীক ওমলোৱাৰ বাবে সাজু কৰি তুলিছিল৷ গতিকে, পৰম্পৰাগত সেই চিন্তাৰ দ্বাৰা অনুপ্ৰাণিত হৈয়েই জয়ন্তমল্ল বৰুৱাই ৰাজেন গোহাঁইক নিজৰ কৰিবলগীয়া কামৰ কথা মনত পেলাই দিছে৷ প্ৰকৃতাৰ্থত পৰোক্ষভাৱে ৰাজেন গোহাঁইক সক্ৰিয় ৰাজনীতিৰ পৰা সন্ন্যাস লোৱাৰ কথা যে কোৱা হৈছে, সেইটো সকলোৱে বুজি পাইছে৷ অৱশ্যে, কেৱল জ্যেষ্ঠতাৰ ভিত্তিতেই সকলো কথা বিবেচিত হ’ব নালাগে৷ ‘জ্যেষ্ঠত্ব’ মান-সন্মান অথবা অন্যান্য কেতবোৰ আৰ্থ-সামাজিক-পাৰিবাৰিক সা-সুবিধা প্ৰদৰ্শন কৰাৰ ‘নীতি’ বা ‘প্ৰিঞ্চিপল্‌’ হ’ব পাৰে; কিন্তু, দেশসেৱা, জনসাধাৰণৰ সেৱা, নিৰ্বাচনত বাৰে বাৰে টিকট বিচৰা, মন্ত্ৰিত্ব বিচৰা আদি গধুৰ দায়িত্বসম্বলিত কামবোৰৰ ক্ষেত্ৰত জ্যেষ্ঠতাৰ নীতি অনুসৰণ নকৰাই ভাল৷ অৱশ্যে, কোনো কোনোৱে যদি নিজৰ পূৰ্বৰ কাৰ্যৰ সুবাদৰ বলত, জনসাধাৰণৰ কল্যাণ বৃদ্ধিৰ স্বাৰ্থত অথবা নিজা যোগ্যতা আৰু নিঃস্বাৰ্থ সেৱাৰ পুৰস্কাৰ হিচাপে এনে কামৰ বাবে আগবাঢ়ি আহে, তেন্তে, সেইটো নি(য় বিচাৰ্য বিষয় হোৱাটো যুগুত৷ কিন্তু, বাস্তৱত সেয়া কাচিৎহে হোৱা দেখা যায়৷ ‘জ্যেষ্ঠত্ব’ৰ দাবীত নিহিত থকা ক্ষুদ্ৰ-ব্যক্তি স্বাৰ্থবোৰে ‘নেতা’সকলৰ ওজন কমায়, যিদৰে কোনোদিনে ‘জ্যেষ্ঠ’ নহ’ব বুলি ভবা তথাকথিত যুৱ-নেতাসকলৰ তীব্ৰ শ্লেষাত্মক মন্তব্যই নিজৰ বিচাৰ-বিবেচনা-চিন্তাৰ পৰিচয় ৰাইজৰ আগত উদঙায়৷ জ্যেষ্ঠসকলক নিজৰ কৰ্মস্থলীৰ ঠিকনা দিয়া এই ৰাজনৈতিক ক্ষেত্ৰৰ নেতাসকলে জানো নিজৰ কৰ্ম-এলেকাৰ সীমা চিনি পায়? শিক্ষকসকলে শ্ৰেণীতহে পঢ়ুৱাব লাগে, ‘টিউচন’ নহয়, ডাক্তৰসকলে হাস্পতালতহে চিকিৎসা আগবঢ়াব লাগে, ব্যক্তিগত বা প্ৰাইভেট প্ৰেক্‌টিচ’ নহয়, বয়োজ্যেষ্ঠই নাতিৰ সৈতে খেলিব লাগে, ৰাজনীতি নহয়; তেনেহ’লে, মন্ত্ৰী-বিধায়কসকলৰ বিচৰণ ক্ৰিকেট, বেডমিণ্টন, টেনিছত কিয়? কি যোগ্যতা আৰু যুক্তিৰ ভিত্তিত মন্ত্ৰী-বিধায়ক, ৰাজনৈতিক নেতাসকল ক্ৰিকেট-বেডমিণ্টনৰ ৰাজ্যিক অথবা ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ বৃহৎ অনুষ্ঠান একোটাৰ সভাপতি হোৱাৰ দৰে ‘গ্লেমাৰাছ’ কামবোৰত সময় আৰু শক্তিৰ অপব্যয় কৰে? নিজৰ গাত চিকুটি চায়নে এওঁলোকে? নে এওঁলোকৰ বাবে বিউটী পাৰ্লাৰৰ ফিটা কাটি শুভ উদ্বোধন কৰাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বিহু-পূজা, ক্ৰিকেট, ইলেকচন-সদনলৈকে দহোদিশ উন্মুক্ত? অসমৰ দৰে বহুতো ক্ষেত্ৰত পিছপৰা অথচ সম্ভাৱনাৰ সমলেৰে ভৰপূৰ ৰাজ্য এখনৰ গুৰি-ব’ঠা ধৰা বিধায়ক-মন্ত্ৰীসকলে নিজৰ সমষ্টিৰ লগতে ৰাজ্যখনৰ সৰ্বাংগীণ আৰ্থ-সামাজিক বিকাশৰ গধুৰ কামবোৰৰ পৰা আঁতৰাই একোটা বৃহৎ সংগঠন [ৰাজনীতিৰ বাহিৰৰ]ৰ সভাপতি হোৱাৰ ধৃষ্টতা কিদৰে দেখুৱাব পাৰে? জ্যেষ্ঠ নহ’ল বুলিয়েই তেওঁলোক ‘ছুপাৰম্যেন’ওতো নহয়! ৰাজ্যখনত ‘জ্যেষ্ঠত্ব’ আৰু ‘ক্ষমতা’ৰ অৰিয়াঅৰিৰ মাজত যেন ‘অৰ্হতা’ উপেক্ষিত হৈ ৰৈছে৷ এই দৃষ্টিকটু-শ্ৰুতিকটু অৰিয়াঅৰিবোৰৰ বিৰক্ত-অসহায় দৰ্শক-শ্ৰোতা হ’বলগীয়া হৈছে সাধাৰণ ভোটাৰ ৰাইজ৷ ‘জ্যেষ্ঠ’ হ’ল বুলিয়েই কামৰ মান নিৰীক্ষণ কৰা নহ’ব অথবা জ্যেষ্ঠ বাবেই অপ্ৰাসংগিক হৈ যাব, আকৌ, ‘কনিষ্ঠ’ হ’ল বুলিয়েই সকলো ক্ষেত্ৰতে পিন্‌পিনাই ফুৰিব, অথবা ‘কনিষ্ঠ’ হ’ল বুলিয়েই গধুৰ তথা জ্যেষ্ঠক চেৰাই যোৱা পদবী ল’ব নোৱাৰিব– এনেবোৰ তত্ত্বৰ প্ৰয়োগ হ’ব নালাগে৷ অৰ্হতা, যোগ্যতা, কৰ্মস্পৃহা, কৰ্তব্যনিষ্ঠা আদিহে হ’ব লাগে ‘নেতা’ হোৱাৰ ন্য়ূনতম বৈশিষ্ট্য৷