সংকটত ‘সাহিত্য’, সঞ্জীৱনী ‘অনুবাদ’

ভাষাৰ ইতিহাস আৰু মাহাত্ম্যৰ ব্যাখ্যা নিষ্প্ৰয়োজন৷ তথাপি একোটা জাতি, জনগোষ্ঠী, সম্প্ৰদায় বা একোখন ৰাজ্যৰ স্বাভিমান আৰু ঐতিহ্যৰ প্ৰতীক ভাষাটোৰ স্বকীয়তা, প্ৰসাৰ আৰু প্ৰচাৰৰ প্ৰতি প্ৰত্যেকজন ভাষানুৰাগীয়েই সচেতন৷ যদিও ভাষা বাৰ্তালাপৰ এটা মাধ্যম তথাপি ই এটা জাতিৰ জীৱনগাথাক প্ৰতিফলিত কৰে৷ ভাষাটোৰ ঐতিহ্য আৰু গৰিমাৰে সমগ্ৰ জাতিটোৱেই মহীয়ান হয়৷ সচৰাচৰ জনসাধাৰণে কথোপকথনত ব্যৱহাৰ কৰা বহু প্ৰচলিত কথিত ভাষাটোক শব্দতাত্ত্বিক আৰু বৈয়াকৰণিক বিধি-বিধান বান্ধি মান্যতা দি সাহিত্যৰ ৰূপ দিয়া হয়৷ অসমৰ বেলিকা প্ৰাকশংকৰী কালৰ পৰাই অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যৰ ৰচনা আৰু প্ৰচলন হয়৷ খ্ৰীষ্টিয় ত্ৰয়োদশ-চতুৰ্দশ শতিকামানৰ পৰা অৰ্থাৎ মহাপুৰুষ শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱৰ এশ-ছকুৰি বছৰ পূৰ্বৰ পৰা মাধৱ কন্দলী, হৰিবৰ বিপ্ৰ, হেম সৰস্বতী প্ৰভৃতি; শংকৰী যুগৰ অবৈষ্ণৱ কবি মনকৰ, দুৰ্গাবৰ, পীতাম্বৰৰ লগতে নৱবৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ প্ৰৱৰ্তক শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱৰ উপৰি মাধৱদেৱ, ৰামসৰস্বতী, অনন্ত কন্দলী আদিয়েও বিশুদ্ধ অসমীয়াত কাব্য সাহিত্যৰ ৰচনা কৰি অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যৰ গৌৰৱময় ইতিহাসৰ সূচনা কৰি গৈছে৷ কালক্ৰমত বহু পুৰোধা ব্যক্তিৰ প্ৰচেষ্টাত অসমীয়া ভাষাই বৰ্ণময় অতীতৰ ধবজা বহন কৰি ৰাখিবলৈ সক্ষম হয় আৰু ন ন লেখক, কবি, সাহিত্যিকৰ জন্ম দিয়ে৷ বৰ্তমান সময়তো বহু লেখক, কবি, সাহিত্যিকৰ সুন্দৰ সৃষ্টিয়ে অসমীয়া সাহিত্য চহকী কৰিছে৷ বহু মননশীল লেখক, কবিৰ সাহিত্য সাধনাই অসমীয়াৰ ভাষা-সাহিত্যৰ ভঁৰাল চহকী কৰাৰ লগতে বিভিন্ন বিশ্লেষকৰো মন চুই যাবলৈ সক্ষম হৈছে৷ ই সঁচাকৈয়ে এখন সমাজৰ বৌদ্ধিক উৎকৰ্ষৰ বাবে শুভ লক্ষণ৷ কিন্তু কালক্ৰমত উচ্ছমানৰ সাহিত্য সৃষ্টিৰ এই ধাৰা যেন ক’ৰবাত অলপ হ’লেও স্তব্ধ হৈ পৰিছে৷ প্ৰতিবছৰে যিমান গ্ৰন্থ প্ৰকাশ হয়, তাৰ তুলনাত পাঠকৰ সংখ্যা বাঢ়িছেনে? নে কেইখনমান নিৰ্দিষ্ট গ্ৰন্থক লৈয়ে গ্ৰন্থমেলাত গ্ৰন্থপ্ৰেমীৰ হেতা-ওপৰা লাগে৷ বিশেষকৈ কাব্য-সাহিত্যৰ মানৰ বাৰুকৈয়ে অভাৱ ঘটিছে বুলি প্ৰায়ে অভিযোগ শুনা যায়৷ যি সময়ত নীলমণি ফুকনৰ দৰে কবিৰ সৃষ্টিয়ে সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ ৰাষ্ট্ৰীয় স্বীকৃত পোৱাৰ আনন্দই আমাক উৎফুল্ল কৰি তুলিছে, সেই একেই সময়তে ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত ফেৰ মাৰিব পৰাকৈ আজিৰ প্ৰজন্মৰ মানসম্পন্ন সৃষ্টিৰ যি অভাৱ ঘটিছে, সেই অভাৱে আমাক শংকিত কৰি তুলিছে৷ অনুবাদৰ ক্ষেত্ৰখনতো অসমীয়া সাহিত্যৰ পুতৌ লগা অৱস্থা৷ সাহিত্যৰ মধুৰতাক যদি জীয়াই ৰাখিব পৰা নাযায়, ভাষায়ো নিজৰ মান হেৰুৱায়৷ অসমীয়া ভাষাটোৰ অৱস্থা তেনেই পুতৌলগা৷ ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায় বাদেই দিলোঁ, ৰাজ্যিক স্তৰতে ভাষাটোৰ জৰাজীৰ্ণ অৱস্থা৷ এনে সময়ত অনুবাদ সাহিত্যই যদি ভাষাটোৰ মধুৰতা আৰু মানক ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়লৈ লৈ যাব পাৰে, ই ভাষাটোৰ বাবে মৃত সঞ্জীৱনী হৈ পৰিব৷