যুগান্তৰৰ দুৰ্গা

দুখ-শোক, ভয়-ভীতি, বিপদ-আপদ, শত্ৰু-শংকা আদিৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰে বাবেই হেনো তেওঁৰ নাম দুৰ্গা৷ তেওঁ শক্তি-সম্পত্তি-শান্তি-সৎ বুদ্ধিদায়িনী দুৰ্গা৷ তেওঁ ৰূপ-ৰস, ধন-ঐশ্বৰ্য, সুখ-সিদ্ধিদাত্ৰী দুৰ্গা৷ মহিষাসুৰ মৰ্দিনী, দশভুজা দেৱী দুৰ্গাৰ কত-শত ৰূপ, কত-শত নাম!তেওঁ আহে, আৰু বাৰে বাৰে আহে৷ কেৱল পূজাৰ বেদীত বহি সহস্ৰ-কোটি ভক্তৰ পূজা-অৰ্চনা পাবলৈকে বুলিয়েই নাহে; তেওঁ আহে ভিন্ন ৰূপত, ভিন্ন নামত এই ধৰণীৰ ভিন্ন চুকে-কোণে৷ এইবাৰ দুৰ্গাৰ নাম নাৰ্গিছ মহম্মদী৷ কুন্দত কটা নাক, সুনয়না, ৰুক্ষকেশী নাৰ্গিছ, যাৰ জীৱনৰ সুদীৰ্ঘ সময় পাৰ হৈছে অশুভ শক্তিৰ বিৰুদ্ধে চলোৱা কঠোৰ সংগ্ৰামত৷ সুন্দৰী নাৰ্গিছ পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰীধাৰী, এগৰাকী অভিযন্তা, সংবেদনশীল লেখক, জনপ্ৰিয় সাংবাদিক, নাৰী মুক্তিৰ প্ৰবক্তা, মানৱঅধিকাৰ কৰ্মী আৰু যোদ্ধা; দেৱী দশভুজা!ইৰানৰ এইগৰাকী মহাশক্তিমতী যোদ্ধাই অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে চলাই যোৱা সুদীৰ্ঘ সংগ্ৰাম অব্যাহত ৰখাৰ বিপৰীতে বিবাহৰ পাছতেই স্বামীয়ে খাটিবলগীয়া হয় কাৰাবাস৷ আনকি, দেশ এৰি প্ৰবাসত থাকিবলগীয়া হ’ল স্বামী৷ অসুৰ বিনাশৰ প্ৰতিজ্ঞাৰে জীৱন যুঁজত নমা নাৰ্গিছক এনেবোৰ কথাই দমন কৰিব নোৱাৰিলে৷ ইৰানত বাস কৰা বঞ্চিত, অৱহেলিত নাৰীসকলৰ উৎকৰ্ষ সাধনৰ ৰণত জঁপিয়াই পৰি নাৰ্গিছে নিজেও কাৰাবৰণ কৰিবলগীয়া হ’ল৷ কাৰাগাৰৰ পৰাও নাৰ্গিছে যুদ্ধ চলাই গ’ল নিজৰ শক্তিশালী কলমেৰে৷ নাৰ্গিছৰ জীৱন আৰু যুদ্ধৰ বতৰা চৌদিশে বিয়পি পৰিল আৰু নাৰ্গিছলৈ আহিল বিশ্বৰ বিভিন্ন অনুষ্ঠান-প্ৰতিষ্ঠানে আগবঢ়োৱা বঁটা-সন্মানৰ স্বীকৃতি৷ আৰু সৌ সিদিনা নাৰ্গিছ অধিকাৰী হ’ল বিশ্ব শান্তিৰ নোবেল বঁটাৰে, ঠিক দেৱী দুৰ্গা ধৰালৈ নামি অহাৰ শাৰদীয় বতৰতে! কেৱল ইৰানতেই নহয়, দুৰ্গাক এইবাৰ পোৱা গ’ল আমেৰিকাতো৷ তাত দুৰ্গা হাৰ্ভাৰ্ড বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধ্যাপক-অৰ্থনীতিবিদ; তেওঁৰ নাম ক্লডিয়া গ্ল’ল্ডিন৷ যুগে যুগে, দেশে-দেশে অন্যায়-অসমতাৰ বলি হোৱা নাৰীসকলৰ স্থিতিৰ অধ্যয়ন-গৱেষণাত নিজকে বিলাই দিলে ক্লডিয়াই৷ গৰ্ভধাৰণ কৰি সন্তান জন্ম দি পৃথিৱীত মানুহৰ ধাৰাবাহিকতা অব্যাহত ৰখাৰ উপৰি দিনে-নিশাই ঘৰ-পৰিয়ালৰ প্ৰয়োজন পূৰণ কৰি কাম কৰি যোৱা মহিলাসকল শ্ৰমৰ বজাৰত অৱহেলিত৷ শ্ৰমৰ বজাৰৰ লিংগ অসমতা, তাৰ কাৰণ আৰু ফলাফল আদিৰ বিষয়ে দুশ বছৰীয়া সুদীৰ্ঘ সময়ৰ সমীক্ষা চলাই ক্লডিয়াই নাৰী-বিকাশ তথা লিংগ-অসমতাৰ অধ্যয়ন ক্ষেত্ৰলৈ অভূতপূৰ্ব বৰঙণি আগবঢ়ালে৷ ক্লডিয়াও দশভুজা; কেৱল অধ্যাপনা-গৱেষণাই নহয়, আমেৰিকাৰ কেইবাটাও বৌদ্ধিক-শৈক্ষিক-ঐতিহাসিক সংস্থাৰ অধ্যক্ষ, সম্পাদক আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংস্থাৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ পদবীত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে৷ ৭৭ বছৰীয়া ক্লডিয়াই পাইছে কেইবাটাও পুৰস্কাৰ-বঁটা-সন্মান৷ আৰু এই শৰতত ক্লডিয়ালৈ আহিল নোবেল বিজয়ৰ গৰিমামণ্ডিত সন্মান– আলফ্ৰেড নোবেলৰ স্মৃতিত স্বোৱেৰিয়াছ ৰিক্সবেংকৰ অৰ্থনীতিৰ পুৰস্কাৰ, যাক জনপ্ৰিয়ভাৱে অৰ্থনীতিৰ নোবেল বঁটা বুলি কোৱা হয়৷ অৰ্থনৈতিক উন্নয়ন আৰু লিংগ অসমতা দূৰীকৰণৰ পাৰস্পৰিক সম্পৰ্কৰ বিস্তৃত অধ্যয়ন ক্ষেত্ৰখনলৈ ক্লডিয়াৰ এই অৱদান নিঃসন্দেহে হ’ব এক যুগান্তকাৰী অৱদান৷ নাৰ্গিছ আৰু ক্লডিয়া উভয়ৰে বিচৰণক্ষেত্ৰ হৈছে অৰ্ধাকাশ; নাৰী, অন্যায়-অৱহেলা-অসমতা৷ দুয়োগৰাকীৰে কৰ্মপথ ভিন্ন, কিন্তু লক্ষ্য এক– নাৰীৰ প্ৰতি যুগে যুগে হৈ অহা অন্যায়-অবিচাৰ অতি সূক্ষ্মভাৱে অধ্যয়ন কৰি নাৰীৰ প্ৰাপ্য অধিকাৰ বিশ্ব দৰবাৰত প্ৰতিষ্ঠা কৰা আৰু পুৰুষৰ দৰেই নাৰীকো ‘মানুহ’ হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া৷ শান্তি আৰু অৰ্থনীতিৰ নোবেল বঁটাৰে আভূষিত কৰি এই দুই দুৰ্গাৰ বিজয়কে যেন নোবেল কমিটীয়ে ঘোষণা কৰিলে; চিৰ-নমস্য কৰিলে যুগান্তৰৰ এই দুগৰাকী দুৰ্গাক!