বিদ্ৰোহী জুবিন

জুবিন গাৰ্গে কেতিয়াও আপোচ কৰা নাছিল৷ তেওঁ যেতিয়া কৈছিল– ‘খাতিৰ নকৰোঁ বুলি’, হয়তো বহুতে বেয়া পাইছিল৷ কিন্তু বহু সময়ত বিনয়ী আৰু ভদ্ৰলোকৰ লুক-ঢাক কেৱল এক ভণ্ডামীৰ নামান্তৰহে৷ বিদ্যায়তনিক কাৰুকাৰ্যকে জীৱনৰ অন্যতম প্ৰাপ্তি বুলি অহংকাৰত নিমগ্ন অসমৰ অধ্যাপক, বিশ্ববিদ্যালয়বোৰে জুবিনক অ’নাৰেৰী পি এইচ ডি দিয়াৰ কথাও নাভাবিলে, যিটো কাম মেঘালয়ৰ এখন বিশ্ববিদ্যালয়ে কৰিলে৷ সেইদিনা চাগে’ অসমীয়াৰ হিয়াৰ আমঠু কিমান বেছি সুখী হৈছিল!  জুবিন গাৰ্গে নিজৰ এটা সাক্ষাৎকাৰত নিজেই কৈছিল, ষ্টিভ জবছেও পঢ়া আধাতেই এৰিছিল৷ এই ৰিবেল বা প্ৰতিবাদী সত্তাটো হয়তো জুবিন গাৰ্গৰ ডি এন এতেই আছিল, যাৰ বাবে তেওঁ কেতিয়াও আপোচ কৰা নাছিল৷ নিজৰ ব্যক্তি স্বাতন্ত্ৰক আৰু অভিব্যক্তিৰ স্বাধীনতাক সমাজ আৰু সমাজে পাতি দিয়া আইনৰ দ্বাৰা চেপি ধৰিব বুলি ভয় কৰা নাছিল, দিয়াও নাছিল৷ জিনিয়াছ মানুহবোৰে আনৰ কতৃৰ্ত্ব মানিবলৈ জন্ম নলয়, তেওঁলোকে নিজৰ নতুন সৃষ্টি কৰে, স্থিতাৱস্থাক বৰ্তাই ৰখাটো তেওঁলোকৰ কাম নহয়৷ ৰাজহুৱা জীৱনতো তেওঁ ইমান আপোচ কৰা নাছিল৷ চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধেও ৰাজপথলৈ ওলাইছিল৷ ‘মন্ত্ৰী-এম এল এ চব পাপৰ হে মাত্ৰ, দেখিবলৈ খাদ্য আচলতে শব্দ’– গানটো চিৰদিনলৈ থাকি নাযাবনে? সংগীত জগতৰ বিদ্ৰোহী লেনন, ডিলান, মৰিছন আৰু তাৰ পাছতেই অসমীয়াই নাম ল’ব লাগিব জুবিন গাৰ্গৰ৷ বিটলছৰ জন লেননে যেতিয়া কৈছিল যে তেওঁৰ বেণ্ডটো ‘যীছুতকৈও ডাঙৰ’ বুলি, আমেৰিকাত এক ধুমুহা আহিছিল৷ তেওঁলোকৰ ৰেকৰ্ডিংবোৰ জ্বলাই দিয়া হৈছিল৷ তেওঁ বিতৰ্কৰ বাবে কোৱা নাছিল, কিন্তু সেই ভদ্ৰলোকী লুক-ঢাকৰ মাজেৰে নিজৰ শিল্পকলাক সংকুচিত কৰিবলৈ তেওঁ অস্বীকাৰ কৰিছিল৷ বিদ্ৰোহী বব ডিলানে নিজৰ কেৰিয়াৰৰ আৰম্ভণিতে ‘মাষ্টাৰ্ছ অৱ ৱাৰ’ৰ দৰে গীত লিখিছিল, যিয়ে যুদ্ধ আৰু ৰাজনৈতিক ক্ষমতাক মুখামুখিকৈ আক্ৰমণ কৰিছিল; যিবোৰ কথা তেওঁৰ সময়ৰ বহু শিল্পীয়ে ক’বলৈ সাহস গোটাব পৰা নাছিল৷ বিদ্ৰোহী জুবিনেও জানো গোৱা নাছিল, ‘অন্ধ শাসন ভণ্ড শাসক অৰ্থ লোভৰ নগ্ন যুঁজত, জীৱন মৰণৰ স্বপ্নবাহক, মগ্ন বিভোৰ অন্ধ সুখত’৷ ১৯৬৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত আমেৰিকাৰ অন্যতম টিভি মঞ্চ দি এড চুলিভান শ্ব’ত ‘লাইট মাই ফায়াৰ’ গীত পৰিৱেশন কৰিবলৈ বেণ্ড দ্য ড’ৰ্ছক আমন্ত্ৰণ জনোৱা হয়৷ সম্প্ৰচাৰিত হোৱাৰ আগতে প্ৰযোজকসকলে জিম মৰিছন আৰু বেণ্ডটোক কৈছিল যে তেওঁলোকে ‘Girl, we couldn’ get much higher’ লাইনটো সলনি কৰিব লাগিব, কাৰণ ই ড্ৰাগছৰ ৰেফাৰেঞ্চ যেন লাগিছিল৷

কিন্তু জিম মৰিছনে গীতটোৰ কথাখিনি ঠিক লিখাৰ দৰেই গাই গ’ল– স্পষ্টভাৱে, ইচ্ছাকৃতভাৱে আৰু কোনো সংকোচ নকৰাকৈ৷ লগে লগে এই শ্ব’টোৱে দি ড’ৰ্ছক আজীৱন নিষিদ্ধ কৰি পেলালে৷ তাৎপৰ্য কেৱল এটা শব্দৰ কথা নাছিল৷ মৰিছনে থিয় দিছিল চেঞ্চৰশ্বিপ আৰু নিয়ন্ত্ৰণৰ বিৰুদ্ধে, তেওঁ কৈছিল– ‘শিল্পীজনৰ কথা শিল্পীৰ, টিভিৰ কাৰ্যবাহীৰ নহয়’৷  সেই একক, অনন্য বিদ্ৰোহী আচৰণ জুবিনৰ ক্ষেত্ৰতো দেখিছিলোঁ৷ নুনমাটি বিহু সন্মিলন মনত আছে নিশ্চয়? ‘মই যি মন যায় সেইটোৱেই গাম, ইউ কাণ্ট ডিক্টেট মি’৷ জুবিনৰ অনুপস্থিতিয়ে যেন আকৌ এবাৰ অসমীয়াক আৱেগিক কৰি তুলিছে৷ জিনিয়াছ ব্যক্তি খেয়ালী মনৰ হ’বই, বেপেৰোৱা হ’বই, বিতৰ্কিত হ’বই, সুৰাৰ প্ৰতিও আকৃষ্ট হ’বই৷ এই কথাবোৰ সমাজখনে বুজা উচিত আছিল, কাৰণ তেওঁলোকে সমাজখনক যিমান দি যায়, সিমান কোনেও দিব নোৱাৰে৷ তেওঁ সাগৰ তলিত শুব বিচাৰিলে বুলিয়েই আমি দিব নালাগিছিল, তেওঁক সেইদিনা অকণমান খং কৰিব লাগিছিল৷ মৰিছন আৰু লেননে দুকুৰি বছৰো নাপালে, জুবিন গাৰ্গক অসমীয়াই বিচাৰিছিল চিৰকাল নিজৰ লগত ৰাখিবলৈ৷ হয়তো জিনিয়াছ ৰিবেল মানুহবোৰ এই পৃথিৱীৰ নহয়েই, তেওঁলোক সাময়িকভাৱে আহে পপীয়া তৰাৰ দৰে আকৌ হেৰাই যায়৷ জুবিন গাৰ্গ এটি স্থবিৰ তৰা কেতিয়াও নাছিল, তেওঁ আকাশত উৰি ফুৰা একুৰা জুই, এটি পপীয়া তৰা, এতিয়াও হয়তো মহাকাশত ভ্ৰমি ফুৰিছে সুৰৰ আঁচলেৰে উজলাই আন নক্ষত্ৰবোৰ৷