Logo
image

ভাষিক-সাংস্কৃতিক চেতনা

অসমীয়া ভাষা এটা সমৃদ্ধিশালী আৰু মৰ্যাদাপূৰ্ণ ভাষা৷ কিন্তু এই ভাষাটোক বাঙালী জাত্যভিমানী এচাম লোকে পৰিকল্পিতভাৱে নিঃশেষ কৰাৰ চেষ্টা চলাইছিল ব্ৰিটিছ শাসনৰ সময়তে৷ সেই সময়ত ঔপনিৱেশিক ব্ৰিটিছ শাসকে বাঙালীৰ প্ৰৰোচনাতে অসমত অসমীয়া ভাষাৰ পৰিৱৰ্তে বাংলা ভাষাৰ প্ৰচলন কৰিছিল৷ ১৮৩৬ চনৰ পৰা ১৮৭২ চনলৈ এই সময়ছোৱাত অসমত শিক্ষাৰ মাধ্যম বাংলা থকাৰ উপৰি ক’ৰ্ট-কাছাৰীতো বাংলা ভাষাৰ প্ৰচলন হৈছিল৷ কিন্তু সেই সময়ত অসমৰ এচাম লোকৰ প্ৰচেষ্টাৰ লগতে ইংৰাজ মিছনেৰীসকলৰ বাবে ১৮৭২ চনত পুনৰ অসমীয়া ভাষাই হেৰোৱা মৰ্যাদা ঘূৰাই পায়৷ স্বৰাজোত্তৰ কালত অসমত পুনৰ ভাষা আন্দোলন কৰিব লগা হয়৷ অসমত অসমীয়া ভাষা যদিও ৰাজ্যভাষা, কিন্তু এই ভাষাক এতিয়াও মৰ্যাদা দিব নোখোজে এচাম জাত্যভিমানী বাঙালী লোকে৷ সেয়ে অসমীয়া ভাষাত লিখা নামফলকত ক’লা চিয়াঁহী ঘঁহি মচি দিয়ে৷ অসমীয়াৰ ভাষিক-সাংস্কৃতিক সচেতনতাৰ অভাৱতে আজিও অসম মুলুকতে বিভিন্নজনে অসমীয়াৰ আৱেগজড়িত ভাষিক-সাংস্কৃতিক উপাদান বিকৃত কৰিবলৈ সাহস পাইছে৷ শেহতীয়াকৈ অসমীয়াৰ স্বাভিমানৰ প্ৰতীক গামোচাক বিকৃত কৰি পুনৰ অসমীয়া বিদ্বেষৰ কথা প্ৰমাণ কৰিলে অসম বাংলা সাহিত্য সভাই৷ উল্লেখ্য, অসম বাংলা সাহিত্য সভাৰ প্ৰথম ৰাজ্যিক প্ৰতিনিধি সন্মিলন উপলক্ষে আয়োজিত অনুষ্ঠানত অতিথিক বিকৃত গামোচাৰে সম্বৰ্ধনা জনোৱাৰ পাছতে ৰাজ্যত গামোচা বিতৰ্কই গা কৰি উঠে৷ গামোচাই ভৌগোলিক মান্যতা লাভ কৰাৰ পাছতো এনেদৰে কিয় বিজতৰীয়া গামোচা ব্যৱহাৰ কৰা হ’ল, তাৰ বিৰুদ্ধে বিভিন্ন দল-সংগঠনে প্ৰতিবাদ কৰাৰ উপৰি সংগঠনটোৰ বিৰুদ্ধে গোচৰো দিছে৷ আইন অনুসৰি ভৌগোলিক মান্যতা লাভ কৰাৰ লগে লগে গামোচাৰ গুণগত মান আৰু স্বকীয়তাৰ আশ্বাস প্ৰদান কৰা হয়৷ কিন্তু অসম বাংলা সাহিত্য সভাই সেই স্বীকৃতিক হয়তো মানিব নিবিচাৰি গামোচা বিকৃত কৰি অসমীয়াৰ আৱেগত আঘাত দিছে বুলি বিভিন্ন দল-সংগঠনে প্ৰকাশ কৰিছে৷ অৱশ্যে, অসমীয়াৰ হেঁপাহৰ গামোচাক কেন্দ্ৰ কৰি সৃষ্টি হোৱা বিতৰ্কৰ বাবে দুখ প্ৰকাশ কৰিছে অসম বাংলা সাহিত্য সন্মিলনে৷ সন্মিলনৰ কৰ্মকৰ্তাই প্ৰকাশ কৰা অনুসৰি বৰাক-ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ সমন্বয়ৰ বাবে তেওঁলোকে আপ্ৰাণ চেষ্টা চলাই আছে৷ তেওঁলোকে অসমীয়া আৰু বাঙালীৰ সম্প্ৰীতিৰ বাবে অসমীয়াৰ ফুলাম গামোচাৰ লগত বাঙালী সমাজৰ মংগল-ঘট আৰু উৎসৱাদিত ব্যৱহৃত গামোচা যোগ কৰি তেওঁলোকৰ অনুষ্ঠানত অতিথিক সম্বৰ্ধনাৰ বাবে সেই বস্ত্ৰখন প্ৰস্তুত কৰিছিল; যিখন তেওঁলোকে সামাজিক মাধ্যমৰ এক ছবিৰ পৰা আৰ্হি হিচাপে লৈছিল৷ ভৱিষ্যতে যাতে এনে বিতৰ্ক নহয় তাৰ প্ৰতি সন্মিলন সজাগ হ’ব বুলি ইতিমধ্যে সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ কৰিছে৷ যদিও অসম বাংলা সাহিত্য সন্মিলনৰ উদ্দেশ্য মহৎ, তথাপি ভৌগোলিক মান্যতা লাভ কৰা গামোচাক গামোচা হিচাপে ৰাখি ব্যৱহাৰ কৰা উচিত আছিল৷ জ্ঞাতে-অজ্ঞাতে কৰা ভুলৰ পৰা লোকচান কিন্তু অসমীয়াৰে৷ তদুপৰি পাছলৈও কোনোবাই যে তেওঁলোকৰ আৰ্হি অনুসৰণ নকৰিব, তাক নুই কৰিব নোৱাৰি৷ হেঁপাহৰ ৰঙালী বিহুটি ওচৰ চাপি অহাৰ সময়তে গামোচা বিতৰ্কই প্ৰতিজন অসমীয়াক নিজৰ ভাষিক-সাংস্কৃতিক উপাদানসমূহৰ সঠিক উপস্থাপনৰ প্ৰতি যদি সজাগ নকৰে, তেন্তে অসমীয়া ভাষা-কৃষ্টি-সংস্কৃতি কালৰ বুকুত হেৰাই যাবলৈ সৰহ দিন নালাগিব৷